SOY & AİLE ÖRÜNTÜLERİ • BÜTÜNCÜL DEĞERLENDİRME

Anne-Baba Arasındaki Çatışmalar Çocuğu Nasıl Etkiler?

Bir çocuk anne-babası arasındaki çatışmanın içeriğini anlamasa bile evdeki gerginliği hisseder. Ben bu konuyu değerlendirirken yalnız kavga olup olmadığına değil, çatışmanın nasıl yaşandığına bakarım: bağırma mı var, günlerce susma mı, çocuğu araya koyma mı, yoksa sorun konuşulup çözülebiliyor mu?

Çocuk Neden Kendini Sorumlu Hissedebilir?

Küçük çocuklar olayların nedenini kendileriyle ilişkilendirebilir. Anne-baba kavga ettiğinde ‘benim yüzümden oldu’ gibi bir sonuç çıkarabilirler.

Bu duygu açıkça söylenmese bile çocukta aşırı uslu olma, herkesi memnun etme veya sorun çıkarmama davranışına dönüşebilir.

Arabulucu Çocuk Rolü

Bazı çocuklar anne-baba arasında haber taşıyan, ortamı yumuşatan veya bir tarafı teselli eden kişi haline gelir. Bu rol çocuğun yaşına göre ağır bir duygusal sorumluluktur.

Yetişkin olduğunda aynı kişi ilişkilerde sürekli arabulucu olabilir ve başkalarının duygularını kendi sorumluluğu gibi taşıyabilir.

Suskunluk da Çatışmadır

Evde bağırma olmaması her zaman huzur olduğu anlamına gelmez. Günlerce konuşmama, soğukluk ve görünmez cezalandırma da çocuk tarafından güçlü biçimde algılanabilir.

Bu ortamda büyüyen kişi yetişkinlikte çatışmayı konuşmak yerine geri çekilmeyi öğrenebilir.

Çocuğu Taraf Yapmak

Çocuğa diğer ebeveyni kötülemek veya sırdaş gibi davranmak, çocuğu iki kişi arasında seçim yapmaya zorlayabilir.

Bu durumda çocuk bir ebeveyne yakınlaştığında diğerine ihanet etmiş gibi hissedebilir. Bu sadakat çatışması yetişkinlikte de sürebilir.

Sağlıklı Çatışma Modeli Mümkün mü?

Çocuk için en öğretici şey hiç çatışma görmemek değil, çatışmanın saygılı biçimde çözülmesini de görebilmektir.

Özür dilemek, sınır koymak ve anlaşmazlığı konuşmak çocuğa ilişkinin çatışmaya dayanabileceğini öğretir.

Benim Yaklaşımımda Neye Bakıyorum?

Kişinin çocukken çatışmada aldığı rolü, bugün ilişkilerde aynı rolü sürdürüp sürdürmediğini, suçluluk ve arabuluculuk eğilimini değerlendiririm.

Amaç geçmişteki kavganın detayında kalmak değil, o ortamdan öğrenilen ilişkinin bugünkü hayatta nasıl sürdüğünü görmek.

Sonuç

Anne-baba çatışmalarının etkisi yalnız kavganın varlığına değil, çatışmanın nasıl yaşandığına ve çocuğun hangi role itildiğine bağlıdır. Bu roller fark edildiğinde yetişkinlikte yeniden düzenlenebilir.